Cronfa Her Gwydnwch Morol PNL Ynys Môn 25-26
Dyfarnwyd cyllid Her Gwydnwch Morol gan Lywodraeth Cymru a'i weinyddu drwy'r Bartneriaeth Lleoedd Lleol ar gyfer Natur rhwng Ionawr a Mawrth 2026 i gyflawni prosiect Sbardun Y Môr a Ni. Roedd y cyllid yn cefnogi amser ac adnoddau ar gyfer dau Swyddog Prosiect a gynhaliwyd gan Ymddiriedolaeth Natur Gogledd Cymru.
Mapio partneriaid a phrosiectau llythrennedd cefnfor yng Nghymru
Er mwyn deall pa brosiectau llythrennedd cefnfor oedd yn cael eu cyflwyno ledled Cymru, creodd a dosbarthodd y ddau Swyddog Prosiect arolygon ar-lein dwyieithog i chwe deg o bartneriaid Cynghrair Llythrennedd Cefnfor Cymru (CLlCC). Roedd yr arolwg yn seiliedig ar yr arolwg llythrennedd cefnfor cenedlaethol yn 2021-2022 ac fe'i cynlluniwyd i gael dealltwriaeth o ledaeniad daearyddol partneriaid CLlCC ledled Cymru a pha rai o'r chwe Ardal Weithredu Y Môr a Ni yr oedd y partneriaid hynny'n cyflawni prosiectau yn eu herbyn. Casglwyd data cynulleidfa a sector ychwanegol hefyd.
Contractiwyd 'pedwar dyluniad' ar gyfer cynhyrchu ffrâm wifren y map a'i ymgorffori ar wefan Partneriaeth Arfordiroedd a Moroedd Cymru (PAMC) oedd ar ddod. Casglodd Swyddogion y Prosiect yr holl ddata a gasglwyd drwy'r arolwg ar-lein a mapio partneriaid CLlCC, eu prosiectau sy'n gysylltiedig â llythrennedd cefnfor, eu Meysydd Gweithredu mwyaf perthnasol, cynulleidfa darged y prosiect a pha sector y mae'r prosiect yn gweithio ynddo (Llun 1). Dim ond prosiectau sy'n cael eu cyflawni ar hyn o bryd neu'r rhai a ddaeth i ben ers lansio strategaeth Y Môr a Ni yn gynnar yn 2025 a gynhwyswyd. Dyluniwyd y map fel bod y defnyddiwr yn cael ei annog gan bin map ac yna arddangosir gwybodaeth am y mudiad a'r prosiect a ddewiswyd, gyda dolenni i wefan allanol y partner hwnnw (Llun 2).
Mae'r map rhyngweithiol yn cwmpasu ystod ac ehangder prosiectau llythrennedd cefnfor sy'n cael eu cyflwyno ledled Cymru ac yn helpu i nodi bylchau daearyddol a chymdeithasol rhwng prosiectau a chynulleidfaoedd sy'n ymgysylltu ar hyn o bryd. Mae'r map yn cynyddu gwelededd a hygyrchedd prosiectau llythrennedd cefnfor, gan leihau dyblygu ymdrechion o bosibl a helpu i hwyluso cydweithredu ehangach rhwng partneriaid CLlCC. Mae'r map yn offeryn y gellir ei ddiweddaru'n llawn a bydd yn cael pwyntiau data newydd gan bartneriaid CLlCC, a thu hwnt, wrth i brosiectau newydd gael eu ffurfio ac wrth i raglenni gwaith cyfredol ddatblygu. Mae'r map yn cael ei gynnal ar wefan PAMC a bydd yn cael ei lansio’n fuan.
Datblygu Cynllun Cyfathrebu Y Môr a Ni
Nodwyd bod angen naratif a negeseuon safonol ar y cyd ar gyfer Y Môr a Ni gan fod nifer cynyddol o fudiadau a phrosiectau partner CLlCC yn cyfeirio'n uniongyrchol at Y Môr a Ni yn eu cyflawniad a'u hallgymorth. Mae cyllid Cronfa Her Gwydnwch Morol wedi galluogi'r ddau Swyddog Prosiect i ddatblygu a dylunio Cynllun Cyfathrebu Y Môr a Ni i'w ddefnyddio gan ymarferwyr morol ledled Cymru wrth gyflwyno rhaglenni gwaith sy'n gweithredu strategaeth Y Môr a Ni. Mae'r Cynllun Cyfathrebu yn amlinellu Y Môr a Ni a'i amcanion tymor byr a hirdymor ac yn rhannu ei ffyrdd o weithio yn seiliedig ar naratif a rennir PAMC.
Mae'r cynllun yn nodi cynulleidfaoedd allweddol gydag enghreifftiau wedi'u teilwra o sut y gall partneriaid CLlCC ymgysylltu â nhw yn fwy effeithlon, yn ogystal â defnyddio negeseuon allweddol i sicrhau bod Y Môr a Ni yn gynrychioliadol ac yn gynhwysol i bob cymuned yng Nghymru. Darperir cyngor ar y defnydd o'r Gymraeg ar bob dogfen gyfathrebu, a'r hyn y dylid ei gynnwys ar gynnwys cyhoeddus fel cyfryngau cymdeithasol.
Hyrwyddo Y Môr a Ni mewn digwyddiadau lleol a chenedlaethol
Mynychodd y ddau Swyddog Prosiect bymtheg o ddigwyddiadau lleol a chenedlaethol dan arweiniad partneriaid CLlCC a grwpiau cymunedol lleol, sy'n rhychwantu chwe sir ledled Cymru. Cyflwynodd y Swyddogion y prosiect Y Môr a Ni, lledaenu ymwybyddiaeth o faterion morol ac arfordirol ac ennyn diddordeb cynulleidfaoedd gyda llythrennedd cefnfor ar lefel leol a chenedlaethol mewn sgyrsiau cyhoeddus, digwyddiadau ymgysylltu, gwyliau, gweithdai celf ac adrodd straeon, glanhau traethau, adfer cynefinoedd yn ymarferol a theithiau cerdded tywysedig.
Ar draws y tri mis o ddigwyddiadau, bu 850 o bobl yn ymwneud yn weithredol ag Y Môr a Ni o bob oedran, yn amrywio o bobl ifanc i genedlaethau hŷn, a'r rhai sy'n byw o fewn cymdeithasau mewndirol ac o fewn cymunedau arfordirol. Cysylltwyd â chymunedau sydd wedi'u tangynrychioli neu'r rhai sydd wedi cael llai o ymgysylltiad ag Y Môr a Ni o'r blaen i helpu i gyd-gynllunio digwyddiadau gyda'r ddau Swyddog Prosiect. Ymgysylltodd grwpiau ieuenctid, cymdeithas Gristnogol leol a grŵp ceiswyr lloches ag Y Môr a Ni a helpu i greu gweithgareddau hygyrch, teg a chynrychioliadol i'w cymunedau. Pan ofynnwyd iddynt beth mae moroedd ac arfordiroedd Cymru yn ei olygu iddyn nhw, dywedodd mynychwyr digwyddiadau Y Môr a Ni:
Nodwyd bod diffyg brandio a gwelededd yn rhwystr sylweddol rhag ymgysylltu a chael dealltwriaeth o’r prosiect Y Môr a Ni i'r cyhoedd a grwpiau cymunedol. Felly, dyrannwyd rhywfaint o gyllid i gynhyrchu adnoddau ymgysylltu i wella presenoldeb Y Môr a Ni mewn digwyddiadau ac i greu adnoddau i'w defnyddio yn y tymor hir. Cynorthwyodd y ddau Swyddog Prosiect y Cydlynydd Llythrennedd Môr i gysylltu â Thîm Cymru i greu amserlen gynhwysol o ddigwyddiadau dan arweiniad CLlCC fel rhan o Ras Gyfnewid Baton y Brenin Gemau'r Gymanwlad.
2026 LNP Cymruwebsite by WiSS