Cronfa Her Gwydnwch Morol

Rhaglen fer a redodd rhwng Ionawr a Mawrth 2026 oedd y Gronfa Her Gwydnwch Morol, a ddarparodd gyllid ar gyfer prosiectau a oedd yn gweithio ar hyd arfordir Cymru i gefnogi’r amgylchedd morol.

Blaenoriaethau’r cynllun oedd i:

• Leihau’r pwysau ar ecosystemau morol, gan arwain at welliannau mewn bioamrywiaeth a gwydnwch yn erbyn y newid hinsawdd.~
  
  
• Trwy gynlluniau morol strategol a llywodraethu da, cefnogi’r ymdrechion i ddefnyddio adnoddau naturiol mewn modd cynaliadwy a chyflawni ynni adnewyddadwy o’r môr, gan gydnabod y defnyddiau sefydledig a chyflwyno mesurau diogelu amgylcheddol.
  
  
• Cryfhau gwydnwch amgylcheddau morol ac arfordirol trwy alluogi camau gweithredu i wella llythrennedd morol, buddsoddiad glas a chapasiti arfordirol, a fydd yn arwain at ddefnydd mwy cynaliadwy o adnoddau morol ac ecosystemau morol gwydn.

Cafodd 12 prosiect ddyfarniad ar draws Gwynedd, Abertawe, Castell-nedd Port Talbot, Bannau Brycheiniog, Ynys Môn a Sir Gaerfyrddin. Cafodd pob prosiect ei gyflawni gan bartneriaethau natur lleol (LNPs) mewn partneriaeth â rhanddeiliaid lleol.

Ymhlith y prosiectau llwyddiannus roedd partneriaeth ag Amgueddfa Cymru i greu sioe tacsonomi morol deithiol, partneriaeth â Tethys Oysters i ddatblygu deorfa wystrys gyntaf Cymru, datblygu amddiffynfeydd arfordirol yn erbyn erydiad twyni tywod a phartneriaeth â Pelagos i gyflwyno pobl ifanc i yrfaoedd mewn cadwraeth forol.